In het Turnhouts Vennengebied beheert Natuurpunt de bijzondere natuur. Behoud en herstel van de natuur is niet altijd gemakkelijk. In de huidige wereld bedreigen heel wat factoren het voortbestaan van de natuur. Onderstaande problemen zijn slechts een greep uit de vele bedreigingen voor de natuur.
Stikstof
Dagelijks regent het stikstof op onze natuur: 24 kilo per hectare per jaar. Dat is véél meer dan gezond én toegestaan is. In heel Vlaanderen is er een stikstofoverschot, meer dan 80% van onze (vaak Europees beschermde) natuur lijdt eronder.
Bramen en netels overwoekeren de typische bosflora. Bomen verzwakken en sterven af. De paarse heide kleurt bruin doordat het brandbare pijpestrootje alles overneemt. Bloemen, bijen en vlinders verdwijnen. Helder water wordt groene drab.
Vooral intensieve veeteelt is de oorzaak. Daarnaast ook de uitstoot van industrie, verkeer en ieders schoorsteen. Probleem is dat de uitstoot van de industrie langzaam daalt, maar dat die van de veestallen al 10 jaar niet daalt. Zonder een drastische aanpak van de stikstof-uitstoot worden we zelf en de natuur steeds zieker, en kunnen we het dalende biodiversiteitsverlies nooit een halt toe roepen.
Meer over stikstof: www.natuurpunt.be/stikstof
Foto © Frederik Naedts
Droogte
Het hele Turnhouts vennengebied wordt systematisch ontwaterd in functie van de landbouw. Langsheen de landbouwpercelen liggen doorgaans diepe sloten die de gronden draineren. Ze hebben ook invloed op het centrale vennencomplex. Deze verdroging wordt nog versterkt door klimaatopwarming. Deze veroorzaakt steeds meer perioden met neerslagtekorten en meer, fellere en langer durende hittegolven.
Als gevolg van droogte kunnen de bijzondere planten die in het gebied voorkomen niet meer groeien. Steeds meer soorten gaan hierdoor verloren. Ook de weidevogels die in de graslanden broeden hebben het moeilijk, doordat ze geen voedsel (regenwormen, insecten, …) kunnen vinden.
Natuurpunt probeert de gevolgen van droogte te beperken door middel van vernattingsprojecten. Daarbij worden afwateringskanalen weer dichtgemaakt, verdwenen historische vennen hersteld en vegetatie gewijzigd voor een optimale infiltratie.